La birdotimigilo

Ĉiun aŭtunon la birdoj manĝas la pomojn de mia instruisto Ludoviko, antaŭ ol li povas vendi ilin antaŭ la stacidomo. Ĉi-jare li decidis fari birdotimigilon, kaj mi devis helpi. Ni faris ĝin el du bastonoj kaj malnova sako. Ludoviko donis al ĝi sian malnovan jakon kaj sian malnovan ĉapelon. Sur la jako ankoraŭ estis la verda stelo. «Ĝi devas aspekti serioza,» li diris.

«Kaj ĝi bezonas nomon.» «Ĝi estas birdotimigilo,» mi diris. «Ĉiu esperantisto bezonas nomon,» diris Ludoviko. «Bonan, klaran nomon, kiel en la malnovaj libroj por komencantoj.» Li pensis longe kaj nomis ĝin Johano, kiel la viron el la unua leciono de ĉiu tia libro. «Bonan matenon, Johano,» li diris, kaj li premis la manon de Johano. Johano ne respondis. Ludoviko trovis tion bona komenco.

La unuan tagon venis neniu birdo. La duan tagon venis neniu birdo. Ludoviko staris ĉe la fenestro kun sia kafo kaj estis tre kontenta. «Vidu,» li diris. «Johano laboras. Kaj li ne volas monon.»

Sed baldaŭ mi rimarkis ion alian. Ankaŭ la homoj ne plu venis. La virino kun la ovoj, kiu venas ĉiun vendredon, haltis ĉe la angulo, rigardis la ĝardenon kaj turnis sin. Du knaboj, kiuj ĉiam kuras tra la ĝardeno al la lernejo, nun iris ĉirkaŭ la tuta strato. La najbaro iris al la alia flanko de la strato kaj marŝis tie tre rapide, kun la okuloj sur la tero.

Mi iris al la strato kaj rigardis la ĝardenon de tie. Tiam mi komprenis. De la strato Johano aspektis precize kiel Ludoviko: la jako, la ĉapelo, la verda stelo, kaj eĉ la maniero, kiel li staris ĉe la barilo, kvazaŭ li atendus iun. Kaj ĉiu en nia urbeto scias, kio okazas, se oni haltas ĉe Ludoviko: unu horo pri la gramatiko, minimume.

«Ili timas min?» diris Ludoviko, kiam mi rakontis tion al li. «Ne vin,» mi diris. «La gramatikon.» «Tio estas la sama afero.» Li ne kredis min. Do ni kaŝis nin malantaŭ la plej granda arbo kaj atendis.

Post duona horo venis sinjorino Hilda de la sama strato, kun sia korbo. Ŝi haltis malproksime kaj rigardis Johanon. Johano diris nenion. Ŝi faris kelkajn paŝojn. Johano diris nenion. Ŝi venis ĝis la barilo. Johano ankoraŭ diris nenion. Tiam ŝi komencis paroli: pri siaj genuoj, pri la vetero, pri sia filo, kiu neniam telefonas. Ŝi parolis dudek minutojn. Tri fojojn Ludoviko malfermis la buŝon, kaj tri fojojn mi tenis lian brakon.

Fine ŝi tuŝis la brakon de Johano. «Vi tre ŝanĝiĝis, Ludoviko,» ŝi diris. «Nun vi aŭskultas. Kun tia viro oni eble povus eĉ lerni tiun vian lingvon.» Kaj ŝi iris hejmen, tute feliĉa.

Ludoviko venis el malantaŭ la arbo kun blanka vizaĝo. Dum tuta minuto li diris nenion. Mi kalkulis. Poste li iris en la domon kaj fermis la pordon.

La sekvan matenon Johano ankoraŭ staris ĉe la barilo, en la jako kaj la ĉapelo. Sed nun li tenis ion sub la brako: malgrandan verdan libron. «Esperanto por komencantoj.» «Kaj se sinjorino Hilda demandos lin pri la gramatiko?» mi demandis. «Li ne diros eĉ unu vorton,» diris Ludoviko. «Li promesis al mi.»